Tijdschrift Talent Vakblad voor professionals in hoogbegaafdheid
Tijdschrift Talent is een vakblad voor professionals die werken met (hoog)begaafde kinderen en jongeren. Het tijdschrift biedt verdieping, actuele kennis en achtergrondinformatie over hoogbegaafdheid en ondersteunt leerkrachten, begeleiders en specialisten bij het herkennen, begrijpen en begeleiden van begaafde leerlingen. Met interviews, praktijkonderzoek, inspirerende praktijkverhalen en artikelen van experts slaat Talent de brug tussen wetenschap en onderwijspraktijk en biedt het handvatten voor passend onderwijs aan leerlingen met kenmerken van (hoog)begaafdheid.
Bekijk alle lesideeën
Word abonnee
Bekijk hier de mogelijkhedenDe redactie
Contact met de redactie van tijdschrift Talent_w400_h260_bgtop.jpg)
Lesidee - Zelf spelregels bedenken
Leer jezelf en elkaar beter kennen
Monique Schaminée
In de rubriek ‘Vooruit’ in de Talent van september 2016 stond een les van Els en Maryan over spelregels. Deze les is nog steeds actueel, onder andere omdat die invulling geeft aan een aantal kerndoelen van burgerschap. Van de originele les zijn twee lessen gemaakt, gekoppeld aan de ontwikkeling van zelfkennis bij ho...

Aan de slag met pointillisme
Anouk van der Toorn
Wetenschap zie je overal om je heen. Zelfs in kunst speelt wetenschap soms een grote rol. Sommige schilderijen lijken op het eerste gezicht gewoon mooi, maar blijken later slim opgebouwd volgens optische en neurologische processen. Een van die technieken is het pointillisme (schilderen met stippen).
_w400_h260_bgtop.jpg)
Klas make-over!
Anouk van der Toorn
Hoe zou jullie klas eruitzien met een frisse kleur op de muur en iets leuks erbij, zoals een plant, schappen voor leesboeken, een grote zitzak of gezellige lichtslinger? Vandaag ga je aan de slag als interieurontwerper en bedenk je hoe je het lokaal een make-over kunt geven.
Leerdoel:
Kennis:
- De leerlingen...
Bouwen aan je zelfbeeld
Anouk van der Toorn
Het is er in allerlei kleuren. Het is klein maar soms ook groot. Ze klikken, klemmen en creëren. Lijm is niet nodig en toch blijft het staan, totdat je het zelf weer afbreekt. Misschien heb je het thuis, of heb je er vroeger mee gespeeld. Je kunt er alle kanten mee op. Maar pas op, het doet pijn als je er met blote ...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Bouwen aan een oplossing
Anouk van der Toorn
In de les ‘Bouwen aan je zelfbeeld’ leerden de leerlingen elkaar beter kennen. Ze hebben met Lego een bouwwerk gemaakt dat hun persoonlijkheid en hun talenten verbeeldt. Deze les gaat hier dieper op in: welke rol kun je spelen in een groep op basis van jouw talent? Het antwoord wordt natuurlijk weer een bouwwerk!
...

Innovatief denken
Anouk van der Toorn
Volgens onderwijsvernieuwer Tony Wagner zijn creatief en innovatief denken de belangrijkste vaardigheden van deze tijd. In deze les leer je hoe je van spel, via passie, naar doelgerichtheid komt, en hoe dit de basis vormt voor innovatief denken. Tot welke ideeën kom jij? Meer over Wagners ideeën lees je in het artik...

Van markt tot megastad
Lesidee
Anouk van der Toorn
Wist je dat Nederland een van de meest verstedelijkte landen ter wereld is? Het Centraal Bureau voor de Statistiek denkt dat over tien jaar bijna driekwart van alle Nederlanders in stedelijke regio’s woont. Het zal je dan ook niet verbazen dat Nederlandse steden hard groeien. Hoe zijn deze steden ontstaan en blijven...

Op onderzoek uit!
Anouk van der Toorn
In het artikel van Ben Daeter over citizen science-projecten op pagina 22-23 van Talent kun je lezen dat er steeds vaker een beroep gedaan wordt op burgers bij het doen van onderzoek. Voordat je mee gaat helpen bij een onderzoek, is het goed om te weten wat onderzoek doen inhoudt. In deze les ga jij je eigen onderzo...

Japanse kunst
Anouk van der Toorn
Wit kan niet zonder zwart en zwart kan niet zonder wit. Zonder wit kun je zwart niet onderscheiden en andersom. Deze twee elementen zijn samen één. Het ene is wat de ander niet is. Dat is waar de Japanse Notan-kunst op gebaseerd is. Dit ga je deze les ontdekken.

Escape!
Anouk van der Toorn
‘Weet je zeker dat je goed geteld hebt?’, ‘Rustig blijven, dat werkt het best’, ‘Ik snap er helemaal niets van!’, ‘Yes, gehaald!’. Zomaar wat uitspraken die je in iedere escaperoom hoort. In deze les ga je zelf aan de slag met het maken van een escapegame.

Hoog, hoger, hoogst
Anouk van der Toorn
Heb je weleens geprobeerd een bal superhoog te laten stuiteren? Ben je hierbij op de tafel geklommen om de hoogte te veranderen? In deze les ervaar je hoe je een bal gemakkelijk hoog kunt laten stuiteren. Je experimenteert met bewegingsenergie en ontdekt hoe energie wordt doorgegeven en verandert als voorwerpen bewe...

Een, twee, drie, vier, brug van papier
Anouk van der Toorn
In deze les leer je over verschillende constructies en ontwerpprincipes van bruggen. Je denkt na over wat bruggen stevig maakt, leert over vormverbindingen en bouwt een eigen brug.

Kikkers en vogels - Een nieuw perspectief
Anouk van der Toorn
Leerdoel:
Vaardigheden:
Creatief denken: een andere kijk door een ander perspectief.
Ruimtelijk denken: spelen met het standpunt om een optische illusie te maken.
Doelgroep: midden- en bovenbouwleerlingen po
Tijdsduur: 60 minuten
Dit heb je nodig:
- camera
In deze les experimenteer je met het maken ...

Vooruit: Doet-ie het? Of doet-ie het niet?
Maryan Camps/Els Schrover
Leerdoel:
Vaardigheden:
- Hypothesen opstellen en onderbouwen
- Eenvoudige proefjes uitvoeren, observeren en evalueren
- Discussiëren over mogelijke oorzaken voor de uitkomst van de onderzoekjes
- Hypothesen eventueel aanpassen
Doelgroep: midden- en bovenbouwleerlingen po
Tijdsduur: 60-75 minuten
In deze l...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Vooruit: Kunst die je niet kunt vastpakken
Maryan Camps en Els Schrover
Leerdoel:
- Kennis: werk van verschillende kunstenaars googelen
- Vaardigheden:
- Creatief denken: voorwerpen op een ongewone manier bekijken en belichten
- Ruimtelijk denken: mogelijkheden verkennen om een driedimensionaal voorwerp door belichting om te zetten in een interessante 2D-projectie
Doelgroep:...

Vooruit: Een meme maken
Maryan Camps en Els Schrover
Leerdoel:
- Kennis:
- schilderijen van Johannes Vermeer - betekenis van memes
- Vaardigheden:
- Analytisch: de belangrijkste karakteristieken van een afbeelding herkennen
- Creatief: ongewone middelen gebruiken om een herkenbaar beeld te scheppen
Doelgroep: leerlingen po midden- ...

Vooruit: Geleiders maken
Maryan Camps en Els Schrover
Je gaat een circuit maken waarmee je een lampje laat branden. Je gaat op zoek naar materiaal dat stroom geleidt. Wie maakt het langste circuit?

Vooruit: Sprookjes
Maryan Camps en Els Schrover
Hield jij vroeger ook zo van sprookjes? Heb je weleens gemerkt dat de structuur van verschillende sprookjes vaak dezelfde is? Dikwijls maakt er iemand een fout waardoor alles mis dreigt te lopen. Gelukkig komt het aan het eind meestal toch goed en ‘leven ze nog langen gelukkig’. Het sprookje heeft ons dan iets gelee...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Vooruit: Wetenschappelijk onderzoek naar plakband
Maryan Camps en Els Schrover
Wetenschap is gebaseerd op feiten: dingen die altijd waar zijn, voor iedereen. Als een wetenschapper onderzoek doet naar iets, bijvoorbeeld hoe een vogel kan vliegen, dan is het belangrijk dat de uitkomst van zo’n onderzoek objectief waar is, en dat ieder ander die datzelfde onderzoek goed uitvoert tot precies dezel...

Vooruit: Schilderkunst deel 2: portret
Maryan Camps en Els Schrover
Kunst gaat altijd over manieren van nadenken. In deel 1 van deze lessen over schilderkunst verdiepten we ons in De Nachtwacht van Rembrandt. Het schilderij speelt hier de rol van een ’venster’, een raam naar een andere wereld. Eeuwenlang werden schilderijen op die manier opgezet, maar op een gegeven moment begonnen ...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Vooruit: Schilderkunst
Maryan Camps en Els Schrover
Leerdoel:
kennis
Informatie opzoeken over De Nachtwacht
Vaardigheid
Verplaatsen in een andere tijd en een ander persoon
Vaardigheid
Beargumenteren
Doelgroep:
leerlingen PO bovenbouw en VO onderbouw
Tijdsduur:
60 - 90 minuten
De Nachtwacht van Rembrandt staat erg in de belangstelling. Dat enorme schilderij is nameli...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Vooruit: Experimenteren met zwaartekracht
Maryan Camps en Els Schrover
Leerdoel:
Kennis: Inzicht in zwaartekracht
Vaardigheid: Analyseren van de zwaartekracht in objecten van verschillende vormen
Vaardigheid Creativiteit inzetten voor het bedenken van experimenten met zwaartekracht “
Doelgroep:
Leerlingen PO bovenbouw en VO onderbouw
Inspiratiebron:
Vicky Cobb & Kathy Darling: Wa...

Vooruit: Kijken, zien en onthouden
Maryan Camps en Els Schrover
Uitleg van de les: Je kijkt met je ogen, maar je gebruikt daar ook je hersenen bij. Je hersenen zorgen dat je niet over alles nadenkt wat via je ogen naar binnen komt, want dat is te veel informatie. Soms is dat jammer, bijvoorbeeld als je een signalement van iemand moet geven aan de politie. Kun je je hersenen trai...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Vooruit: Spelen met perspectief
Maryan Kamps en Els Schrover
Uitleg van de les:
Je denkt dat je kijkt met je ogen, maar je gebruikt daar ook je hersenen bij. Zonder dat je daar altijd bewust van bent, maak je gebruik van dingen die je wéét, om te kunnen begrijpen wat je ogen zien. In deze les kijken we hoe dat werkt.
Leerdoelen:
Analyseren: Wat helpt je om een foto te b...
_w400_h260_bgtop.jpg)
Vooruit: Plattegrond voor een Marsbewoner
Maryan Camps en Els Schrover
Uitleg van de les: Je hebt een afspraak met een Marsbewoner die geen talen spreekt en onbekend is met onze wereld. Jij wordt zijn gids op deze onbekende planeet. Maak een plattegrond om te laten zien waar hij je kan ontmoeten: aan je tafeltje op school, in de klas.
Leerdoelen:
Analyseren: Hoe maak je een platteg...

Vooruit: Codes kraken en maken
Maryan Camps en Els Schrover
Les: Kraak een ongewone tegel-code en bedenk daarna zelf een nieuwe code.
Leerdoel: Analyseren om de code te kraken
Creativiteit voor het bedenken van een nieuwe code
Doelgroep: leerlingen PO bovenbouw en VO onderbouw
Tijdsduur: 30 - 60 minuten
Inleiding
Codes zijn puzzels die belangrijke intellectuele vaard...

Vooruit: Spreekwoorden voor coronatijden
Maryan Camps en Els Schrover
Les: Samen spreekwoorden maken
Leerdoel: Analyse van bestaande spreekwoorden
en zegswijzen
Creativiteit: het bedenken van grappige aanpassingen
van oude zegswijzen voor nieuwe (corona)tijden
Doelgroep: leerlingen PO bovenbouw
Tijdsduur:
• Bestaande spreekwoorden opzoeken, analyseren
en categoriseren: 30-60 m...

Vooruit: Kunst van papier
Maryan Camps en Els Schrover
De opdracht is om met niets dan deze twee dingen (papier en vijl) en hun eigen fantasie een kunstwerk te maken dat de toeschouwer raakt en een emotie oproept.
Deze opdracht geeft leerlingen inzicht in hun eigen manier van werken aan een ongewone creatieve opdracht.

Vooruit: Communiceren zonder feedback
Maryan Camps en Els Schrover
Brengt u als docent een opdracht altijd duidelijk over? Begrijpt iedereen meteen wat u bedoelt? Deze opdracht laat zien hoe lastig communicatie kan zijn en hoe belangrijk feedback is. Een leuke oefening voor uw team van leerkrachten, en uiteraard ook voor leerlingen.
Vooruit: Kwartetten!
Els Schrover en Maryam Camps
Les: Je eigen kwartet+ maken
Leerdoel: Analyse van de opbouw van een kwartet; creativiteit in het bedenken van onderwerpen en voorbeelden; sociaal-emotioneel elkaar beter leren kennen
Doelgroep: Leerlingen PO-bovenbouw; VO-brugklas
Tijdsduur: Maken van het kwartet (plusminus 10 onderwerpen): 1 uur, ook geschikt als pro...
Vooruit: Bloemen vers houden in de vaas
Els Schrover en Maryam Camps
Les: Experiment: bloemen vers houden in de vaas
Leerdoel: Probleemanalyse, oplossingen zoeken en effecten vergelijken
Doelgroep: leerlingen PO bovenbouw; VO brugklas
Tijdsduur: Opzet van het experiment 1 uur, analyse aan het einde 30 minuten.
Projectduur: ongeveer een week
Vooruit: Codes maken en kraken
Els Schrover en Maryam Camps
Codes bedenken is een veeleisend denkwerkje, vooral wanneer je ze ook moet beveiligen tegen kraken door je medespelers. Een opdracht voor analytische denkers, met veel mogelijkheden om de opdracht moeilijker te maken.
Vooruit: Kansen en knikkers
Els Schrover en Maryam Camps
In deze les halen we de kennis over kansrekenen even op met een aantal opdrachten, waarbij de leerlingen hun antwoord moeten onderbouwen, zodat u ziet of ze het begrijpen, of dat u nog wat uitleg moet geven. Daarna komt het echte denkwerk: kunnen de leerlingen hun kennis en inzicht nu creatief inzetten om zelf nieuw...
Vooruit: Experimenteren met polymeren
Els Schrover en Maryam Camps
Polymeren zijn lange strengen van dezelfde moleculen, die extreem veel vocht aan zich kunnen binden. Ze worden bijvoorbeeld gebruikt in wegwerpluiers. Leerlingen krijgen opdracht om experimentjes uit te voeren en voorspellingen te doen over hoe die zullen verlopen en wat de uitkomst zal zijn.
Vooruit: Foto’s maken van orde op school
Els Schrover en Maryam Camps
De leerlingen maken in groepjes foto’s van ‘ordening’ in en om het klaslokaal. Leerdoel is dat de leerlingen bewust om zich heen gaan kijken naar voorbeelden van ordening, reeksen, rijen, stapels en dergelijke. Bestemd voor leerlingen PO en VO. Duur: ca. 3 uur, inclusief bespreking.
Vooruit: Samen een mobile maken
Maryan Camps en Els Schrover
In de rubriek Vooruit maken de leerlingen samen een tafel-mobile die een woord uitbeeldt. De mobile wordt beoordeeld op originaliteit en kracht van de boodschap. De
opdracht wordt beoordeeld op de creatieve samenwerking binnen de groep. Doelgroep: leerlingen PO en VO. Tijdsduur: 1 - 2 uur plus tijd voor de nabespreking